Evropska zaštita prirode

Specijalni rezervat prirode Jelašnička klisura se nalazi u Ponišavlju i prostire se na 115,73 hektara. Pruža se pravcem severozapad-jugoistok. Klisura je nastala intenzivnim vertikalnim usecanjem Jelašničke reke u krečnjačke stene, pri čemu je nastala uska dolina, strmih strana, u dužini od oko 1,5 kilometara. Odseci klisure su stepenasto raspoređeni i vodnom erozijom razbijeni na stenovite rtove, usamljene zupce, platna i stubove. Stanište je brojnih reliktnih i endemičnih vrsta. Simbol ove klisure su: srpska ramondija (Ramonda serbica) i Natalijina ramondija (Ramonda nathaliae), tercijarni relikti Balkana. Zajedno sa Sićevačkom klisurom predstavlja jedini lokalitet na Balkanu gde navedene vrste rastu zajedno.

Na osnovu Studije zaštite Zavoda za zaštitu prirode Srbije, Vlada Republike Srbije proglasila je 1995. Jelašničku klisuru za zaštićeno područje I kategorije zaštite kao područje izuzetnog međunarodnog i nacionalnog značaja.

Stručna saradnja: Bogosav Stoiljković, Zavod za zaštitu prirode Srbije

Specijalni rezervat prirode Klisura reke Trešnjice prostire se na površini od 595,38 hektara i nalazi se u Podrinju, u donjem delu rečnog toka Drine i proteže se pravcem istok-zapad. Bistra planinska reka Trešnjica, neposredno pre stapanja sa Drinom, izdubila je, nekoliko kilometara dugu, krečnjačku klisuru.

Duboka oko 500 metara, sa liticama koje se uspravno uzdižu iznad toka plahovite reke, klisura na pojedinim mestima poprima odlike kanjonske doline, posebno u zoni ušća Tribuće u Trešnjicu. U klisuri se gnezde mnoge ptice grabljivice, poput surog orla (Aquila chrysaetos) i sivog sokola (Falco peregrinus), ali se pre svega raspoznaje po koloniji beloglavog supa (Gyps fulvus) sa oko 45 jedinki, koja je zahvaljujući organizovanom hranilištu i radu čuvarske službe sve brojnija i stabilnija.

Na osnovu Studije zaštite Zavoda za zaštitu prirode Srbije, Vlada Republike Srbije proglasila je klisuru reke Trešnjice za zaštićeno područje prve kategorije zaštite 1993, kao područje međunarodnog i nacionalnog izuzetnog značaja.

Stručna saradnja: Miloš Radaković, Zavod za zaštitu prirode Srbije

Umetnička realizacija izdanja: Miroslav Nikolić