Šou se nastavlja po svaku cenu

Solun ‒ Od grčkih filmova koji se prikazuju i takmiče na 64. solunskom festivalu, u okviru međunarodne, ali i domaće selekcije, osim odličnog „Nokti” scenariste i reditelja Hristosa Nikua (koji se bavi pitanjima merljivost i validacije ljubavi nudeći poetično razbarušeno, romantično, duhovito i pomalo melanholično delo), kao i ostvarenja „Moje leto sa Karmen” starog beogradskog znanca Zakarije Mavroidisa – (neobična komedija o uzaludnosti poznavanja sebe i o pravilima teorije pisanja scenarija), na sebe su skrenula veliku pažnju još dva naslova. Oba sa potpisima mladih žena reditelja – Eve Natane i Sofije Eksarču.

Nataneova se okrenula ekranizaciji klasičnog remek-dela grčke književnosti s počeka 20. veka – romana Aleksandrosa Papadijamantisa, čija se radnja dešava na udaljenom ostrvu 1900. godine i „vrti” oko dominantnog odnosa majka-kćerka i dominantnog obrasca međusobnih odnosa žena koji u početku utiču na mikrokosmos porodica a potom i na mikrokosmos provincijskog društva. I u romanu, baš kao i u filmu Eve Natane, junakinja Hadula, zarobljena u svesti o odbacivanju od strane majke, bori se da preživi prateći diktate ostrvskog patrijarhata. Psihički ponižena, sa diskreditovanim statusom žene, Hadula želi da bude oslobođena, ne samo od svojih progonitelja već i od sopstvene sudbine. Sudbine ženskog bića za koje smrt ne dolazi ni kao kazna ni kao iskupljenje. Pre kao nužnost, kao nešto što je „zapisano” samim rođenjem u siromašnoj porodici sa previše ženske dece. A za svaku kćerku valja obezbediti miraz za udaju i tako ispoštovati patrijarhalna pravila društva, a to je nemoguće i zato u filmu vidimo kako se jedna po jedna ženska beba ubija pre nego što navrše 40 dana. I upravo je Haduli, toj stegnutoj, frustriranoj, izmučenoj i usamljenoj ženi, pripala dužnost ostrvskog ubice ženske dece. Zovu je iz doma u dom i zna se uvek šta joj je činiti. Novorođenu kćerku viška porodica bi još možda i mogla nahraniti, ali je nikada ne bi mogla bez miraza udati. I tako u krug, u ovom majstorskom filmskom prikazu društva, običaja, sujeverja, teškog života i socijalne nepravde. I uz prikaz lika Hadule kao osobe koja živi s osećajem da čini dobro, čak i uz božju pomoć i uz prikaze seoskih žena koje se tu i tamo pojavljuju kao da su iskrsle iz antičke tragedije...

Film Sofije Eksarču „Životinja” već je imao intenzivan međunarodni festivalski život tokom kojeg je osvajao i nagrade i dobre kritike. Priča se događa pod vrelim letnjim suncem u ol inkluziv ostrvskom odmaralištu gde se animatorski tim, kojeg čine mladi ljudi skupljeni iz svih krajeva Evrope, užurbano priprema za turističku sezonu. Kako leto teče i broj turista se povećava, radni pritisak raste, noći postaju i teže i nasilnije, a život animatora pod vođstvom Kalije ponekad postaje prava borba u tami. Eklatantne su razlike između bogatih uživalaca leta i onih koji im omogućavaju bezbrižni i zabavni odmor u rizortu. Na ovom, za mnoge filmove (među kojima je i „Trogao tuge”) poznatom terenu, Eksačuova nudi svoj prilično svež istraživački ugao gledanja fokusirajući se na moćan glumački performans Dimitre Vlagopulu, koja tumači centralni filmski lik lidera animatorskog tima Kalije. Ona je tragično izgubljena duša, posvećenica poslu, ali i žena koja puca pod pritiskom još jedne turističke sezone u kojoj šou mora da ide po bilo koju cenu. A cena osnovnog egzistencijalnog preživljavanja je previsoka. Za radnike naravno, ne i za uživaoce letnjeg luksuza...