Jezička ravnopravnost

Ovih dana konačno je zaživeo (kakva lepa reč) Zakon o rodnoj ravnopravnosti, a u njemu i odredbe koje neposredno utiču na srpski jezik, tačnije na nazive zanimanja. Predlagači zakona uspeli su da uvere narodne poslanike u Skupštini Srbije kako Evropska unija traži od naše zemlje da radi rodne ravnopravnosti promeni nazive zanimanja, odnosno da ih, kad je reč o ženama, prilagodi njihovom rodu. To sa EU, kako se ispostavilo, i nije bilo sasvim tačno, ali zakon je usvojen i od pre nekoliko dana počeće da pljušte i kazne za one koji se o njega ogreše. Naši neumorni borci za ravnopravnost u nazivima zanimanja sada su verovatno zadovoljni, ali ne smeju zaboraviti da uspešno završena bitka još ne znači i potpunu pobedu. Zato moraju da nastave u istom smeru odlučno, kao što su i dosad činili, kako bi se i drugi arhaični nazivi za zanimanja žena u srpskom jeziku modernizovali na isti način, odnosno, dok sve delatnosti ne dobiju odgovarajuće nazive i za pripadnice lepšeg pola. Trenutno mi na um mi padaju neke od reči koje nedostaju, a svakako ih ima još: akademik, geolog, pilot, vozač (šofer), pedagog, mašinovođa, perač...

Tu, međutim, nije kraj brige za ravnopravnost polova koja se podstiče i postiže jezičkim putem. Pošto se jednog dana sve sredi s nazivima zanimanja za žene, mogli bi stručnjaci za rodna jezička pitanja da se sete da ima i muškaraca čija se zanimanja završavaju na slovo a, pa izgleda kao da ih obavljaju žene: sudija, mašinovođa, solista, kafedžija, računovođa... Nikako se ne sme dozvoliti da se muškarci koji se bave ovim zanimanjima osećaju zapostavljenim, odnosno manje vrednim, već se po prethodnom i očigledno uspešnom načinu moraju naći odgovarajući nazivi i za njih.

Vojislav M. Stanojčić,

Beograd.