Pesma „Srećan rođendan” postaje javno dobro

Najprepoznatljivija pesma engleskog govornog područja, koja je prepevana na 18 jezika, „Srećan rođendan” (Happy Birthday), uskoro će postati javno dobro. To je ishod suđenja koje se proteklih meseci odvijalo u SAD, piše magazin „Rolingstoun”, a nosilac prava na čuvenu kompoziciju, kompanija „Vorner/Čepel”, prema pisanju „Holivud reportera”, popustila je i nagodila se za čak 14 miliona dolara, čime je otvoren put da pesma postane javno vlasništvo.

Ova kuća, inače ogranak „Vorner mjuzika”, svake godine je na ime tantijema zarađivala čitava dva miliona dolara.

Kompoziciju „Happy Birthday” napisale su sestre Peti i Mildred Hil 1883. godine. Od 1935. godine autorska prava na ovu pesmu nosila je kompanija „Summy Company”, a preuzela ih je 53 godine kasnije kuća „Vorner/Čepel”. Autorsko pravo na najpopularniju pesmu u SAD trebalo je da istekne tek 2030, dok u Evropskoj uniji ona, ionako, postaje javno vlasništvo 31. decembra.

„Sudsku sagu” oko ove numere pokrenula je rediteljka Dženifer Nelson, koja je za korišćenje ove pesme u dokumentarnom filmu, posvećenom istorijatu legendarne kompozicije, platila 1.500 dolara, da bi potom došla do dokaza da „Happy Birthday”, zapravo, nije zaštićena autorskim pravom. Stoga je odlučila da sudskim putem zatraži povraćaj novca. Advokati Nelsonove su tvrdili da kompanija „Vorner/Čepel” ne može da ubira prihode od pesme, zato što potiče iz 1922, a ne 1935. godine, kako kuća tvrdi, što znači da su autorska prava istekla.
Pravni zastupnici rediteljke otkrili su pesmaricu iz 1927. koju je napisao muzički izdavač iz Čikaga u kojoj stoji da je pesma nastala ranije. Ispostavilo se da je prvo izdanje te pesmarice objavljeno 1922. godine, a dokazi o tome nalaze se u Univerzitetu u Pitsburgu.

Nagodba, podseća „Rolingstoun”, dolazi posle presude, donete u septembru prošle godine, kojom je sudija Džordž King autorsko pravo koje nosi američka kompanija proglasio nevažećim. Kuća „Vorner/Čepel” žalila se, tražeći novo suđenje, koje je trebalo da počne u decembru. Međutim, američki mediji navode da je „pala nagodba”, pa će narednog meseca biti održano ročište na kome će, kako piše „Rolingstoun”, „Srećan rođendan” postati javno dobro.